Edirne’nin Geleneksel El Yapımı Hediyelik Sabunları Tarihçesi :






Edirne ve Kudüs'te üretilen misk sabunları Osmanlı sarayına, sultanlara ve devlet erkanına sunulan değerli hediyeler arasındaydı. Sabundan yapılmış misk sabunları tarihte hem süs eşyası hem de temizlikte kullanılırdı.Elma, armut, üzüm, şeftali, kiraz, muz, kavun, çilek, kayısı, limon, portakal, karpuz dilimi, ayva, incir, nar, erik her birine has kokusuyla üretilen meyve sabunları, 19.yy da Edirne'nin en önemli ticaret geliriydi. Üretilen bu sabunların hepsi piyasada satılmaz, büyük kısmı padişahın isteği üzerine İstanbul'a Topkapı Sarayı'na gönderilirdi. Mis kokulu meyve sabunları çok değerli bir süs eşyasıydı.





Özellikle padişah kızları ve cariyeleri çeyizlerine, odalarına koyarlardı. Ayrıca padişahların yabancı devletlere gönderdiği hediyeler arasında mutlaka misk sabunları bulunurdu.Hammaddemiz sabun olmak üzere bütün ürünlerimiz el yapımıdır. Ürünlerimiz meyve-sebze şeklinde üretilen süs ve promosyon amaçlı sabunlardır.


Meyve olarak kavun, karpuz dilimi, ayva, şeftali, limon, muz, nar, kırmızı elma, yeşil elma, golden elma, erik, çilek, kayısı, sarı üzüm, yeşil üzüm, mor üzüm, portakal, yeşil armut, sarı armut, ananas, yeşil incir, siyah incir, kiraz ve kırık nardır. Sebze olarak yeşil dolma biber, kırmızı dolma biber, patlıcan, domates, çarliston biber, uzun kırmızı biber, salatalık, balkabağı, kabak, havuç, turp yer almaktadır. Su ile ıslatılmadığı sürece 10-15 sene hiç bozulmadan aynı güzelliğini korumaya devam eder.







MEYVE SABUNCULUĞU



Türk Kültüründe bir damga veren ve Edirne'ye özgü bir sanat türü olarak gündemde olan meyve sabunculuğu 21. yüzyıla girerken maliyetlerinin artması ve ustalarının azalması nedeniyle yok olmak üzeredir. Ancak Kız Teknik Lisesi, Anadolu Meslek Lisesi ve Meslek Lisesi Müdürlüğünce oluşturulan atölyeler de meyve sabunculuğu üretimi yapılmaktadır. Okul Müdürlüğünce atölyelerde açılan kurslarda öğrenciler ve halka yeni ustaların yetiştirilmesine çalışılmaktadır. Bugün okul atölyelerinde meyve sabunculuğunun imalatı gerçekleştirilmekte evleri ve işyerlerinin vitrinlerini süslemektedir. Meyve sabunu yapımı için hazırlanan hamur oda sıcaklğında dinlendirildikten sonra yoğrulur. Yoğrulma sonucunda sıkıştırılarak yuvarlak, küçük toplar haline getirilir. Top haline getirilen hamura "beze " denir.





Hamurun istenilen kıvamdan fazla yoğrulması, bezelerin çatlamalarına sebebiyet verir. Hamurun beze yapılacak kıvamı bulmak hamurun sertleşmesi ile anlaşılır. Bezeler oluşturulduktan sonra sanatçı tarafından hamura meyve şekilleri verilir. Elma ,Muz, Armut, Şeftali v.b. meyve şekillerini alan hamurun göreceği işlem sırası boyadır boyama işleminden önce hamur en az 2 gün oda sıcaklığında korumaya bırakılır. Kuruyup sertleşen ve meyve şekli verilmiş olan beze meyvenin rengine göre, kuru toz boya ile boyanır.


Sulu boya fırçası ile kuru toz boya sürülen meyve biçimi kazandırılan beze, yeniden en az bir saat kurutulmaya bırakılır. Bu arada ateşin üzerinde su ile eritilen sabunun içine sarı, kuru toz boya katılır.


Meyve şekli verilmesi olan sabun bu işlem ile bezelikten çıkar, artık meyve sabunu olur.Meyve sabunun günümüzdeki en önemli işlemi evlerde süs eşyası olması özelliğidir.