Loğusalıkta yapılması gerekenler

Doğum sonrası merak edilenler LOĞUSAYKEN NEYİ NASIL YAPMALI?
Bu belirtiler varsa doktora başvurulmalıdır
• Aşırı kanama, pıhtılı kanama
• Akıntının renginin değişmesi (açık renkten tekrar kanlı hale gelmesi)
• Kesi yerinde ağrı, sızı, kızarıklık, şişlik, ısı artışı, kanama, akıntı
• 38 derecenin üstünde ateş
• Kötü kokulu akıntı
• Memelerde geçmeyen ağrı, şişme, ısı artışı,
• Bulantı, kusma
• İdrar yaparken ağrı ve yanma
Loğusalık annenin en hassas olduğu dönem olarak ifadelendirilebilir. Doğum bile tek başına anne için müthiş bir deneyimken, hemen sonrasında başlayan yeni yaşam, ilk günlerin şaşkınlığı ve fiziksel çekinceleri ile zorlaşabilir. Pediatri ve Yenidoğan Yoğun Bakım Sorumlusu Hemşire Çiğdem Patan ve Kadın Doğum Servisi Sorumlusu Hemşire Şerefnur Yılmaz loğusalık döneminde annelerin sık yaşadıkları ve merak ettikleri konular hakkında bilgiler verdiler.

Loğusalıkta kanama ne kadar sürer? Genital bölgenin hijyenik bakımı nasıl yapılmalıdır?
Doğumdan sonraki ilk 1 hafta kanama adet kanaması kadar olur. Daha sonra kanama yerini daha çok akıntıya bırakır, akıntının rengi kahverengi, sarı, beyaz olmak üzere giderek açılır ve ortalama 40 gün (loğusalık süresi boyunca) devam eder. Herhangi bir antiseptik solüsyon kullanmaya gerek yoktur. Pedlerinizi sık değiştirin, genital bölgenizi duru su ile yıkayarak temiz ve kuru tutun. Kötü kokulu akıntı veya yoğun kanama olursa mutlaka hekime başvurun.
Sezaryenle doğum yapan annelerin kanaması ne kadar sürer?
Sezaryenle doğumdan sonra da kanama, ilk bir hafta adet kanamasına benzer şekilde devam eder. Daha sonra kanama yerini daha çok akıntıya bırakır. Akıntı sırası ile kahverengi, sarı, beyaz şeklinde rengi giderek açılarak ortalama 40 gün boyunca devam eder.

Doğum sonrası anne banyosunu ne zaman yapabilir?
Doğumu takip eden 3.günde banyo yapılabilir. Lohusalık dönemi boyunca (40gün) ayakta duş alınır. Oturarak ve küvete girerek banyo yapmak enfeksiyon riski açısından sakıncalıdır. Banyo sırasında ameliyat bölgesini kapatmaya gerek yoktur, banyo sonrası tahriş edilmeden temiz bir havlu ile tampon yapılarak kurulanır. Banyo sonrası tekrar pansuman yapmaya gerek yoktur.
Sezaryenle doğum yapan anneler ne zaman yıkanabilir?
Anneler doğumu takip eden 2.gün banyo yapabilirler. Ancak 40 gün boyunca yapılacak banyo ayakta duş şeklinde olmalı, oturarak veya küvete girerek yapılmamalıdır. Banyo esnasında dikiş bölgesine fazla lif yapmamalı, sonrasında temiz bir havlu ile nazikçe kurulanmalıdır.

Loğusalık döneminde anne beslenmesi nasıl olmalıdır?
Özel bir diyet uygulanmasına gerek yok. Yeterli ve dengeli beslenmeye özen gösterilmesi, protein, karbonhidrat, sebze ve meyvelerin yeteri kadar tüketilmesi yeterlidir. Gaz yapıcı besinlerden (kuru fasulye, nohut, mercimek, asitli içecekler v.b) kaçınmak anne ve dolayısı ile bebek için çok önemlidir. Kabızlığın önlenmesi ve süt üretiminin artması açısından bol sıvı tüketilmesi önerilir.
Doğum sonrası ağrı hissedilir mi?
Doğum sonrası ağrılı dönem çoğunlukla hastanede yatış süresi içerisinde atlatılır. Eve taburcu olduktan sonra ağrı şikayeti çoğunlukla gaz sancısı ve ameliyat bölgesine bağlı hafif ağrılar şeklinde olur. Ayrıca emzirme döneminde vücut duruşuna bağlı olarak sırt ağrıları hissedilebilir. Emzirme sırasında salgılanan oksitosin hormonu nedeni ile rahim kasılmaları olur, bu kasılmalar ağrı olarak değerlendirilmemelidir. Ancak nedeni belli olmayan çok şiddetli ve devam eden ağrılarda hekime başvurulmalıdır.
Memelerde gerginlik neden oluşur? Çözümü nedir?
Doğumdan sonra süt yapımının başlamasına bağlı olarak memelerde en çok ikinci ve yedinci günler arası şişlik ve gerginlik oluşur. Bu his anneler tarafından bir rahatsızlıkmış gibi algılanır. Ancak bu durum süt üretiminin bir belirtisidir. Bu şişlik ve gerginliğin meme iltihabına yol açmaması için bebek sık sık emzirilmelidir. Memelerin aşırı derecede sertleşmesi sonucu bebek memeyi tutamıyorsa veya tutmasına rağmen yeterli şekilde boşalma sağlanamıyorsa memeler elle veya pompa ile sıkılarak sağılmalıdır. Sağma işlemi öncesi, ılık nemli havluyla kompres yapılması ve yine ılık bir duş alınması süt kanallarının genişlemesini sağlayarak süt akışını kolaylaştıracaktır.
Loğusalıkta meme başı bakımı nasıl yapılmalı?
Emzirmeden önce bir miktar anne sütü ile meme başını ıslatmak yeterlidir. Her emzirme sonrası temizleme gerektirmeyen bebeğin emmesinde sakınca olmayan, sadece lanolin içeren bir krem sürülerek meme başı çatlakları önlenebilir. Ayrıca süt üretimi arttıkça ve akmaya başladığında göğüs pedleri kullanmak yararlıdır.
Her emzirmeden önce göğsü temizlemek gerekir mi?
Annenin günde 1 kez duş alması veya sabah-akşam göğüslerini ılık duru su ile yıkaması meme başı temizliği için yeterlidir. Bunun dışında emzirmeden önce herhangi bir temizleme yapmaya gerek yoktur.
Göğüs ucunu dışarı çıkarmak için ne gibi pratik öneriler de bulunursunuz?
Göğüs ucunu dışarı çıkarmak için emzirme aralarında ve emzirmeden 10 dakika kadar önce göğüs ucuna masaj yapmak en pratik yöntemlerdendir. Eğer etkili olmuyorsa ucu çıkarmak için bebek mağazaları ve eczanelerde kolayca bulunabilecek özel aparatlar kullanılabilir. Başka bir çözüm yolu da meme ucu çıkana kadar bebeği silikon meme ucu ile emzirmektir. Bebek emdikçe birkaç gün içinde meme ucu kendiliğinden belirginleşecektir.
Sezaryen kesisine pansuman yapılır mı?
Doğumdan sonraki ilk pansuman hekim tarafından yapılmaktadır. Dikiş bölgesi hekimin tercihine göre çeşitli pansuman örtüleri veya spreyle kapatılır. Daha sonraki günlerde bir problem olmadıkça (akıntı, kanama v.b.) pansumanı tekrarlamaya gerek yoktur.
Bu bölgedeki hissizlik ne zaman geçer?
Sezeryan kesisi üzerindeki hissizliğin tamamen geçmesi yaklaşık olarak 1 yılı bulur.
Loğusalıkta sık sık uykunun gelmesi normal mi?
Lohusalıkta, özellikle emzirirken salgılanan oksitosin hormonu nedeni ile sık sık uykunun gelmesi gayet normaldir.
Ne zaman cinsel ilişkiye girilir?

Lohusalık dönemi bitiminde yani doğumdan 40 gün sonra anne kadın doğum hekimine kontrole giderek bir doğum kontrol yöntemi belirledikten sonra normal cinsel yaşantısına geri dönebilir. Lohusalık dönemi bitmeden önce rahim içi henüz eski haline dönmediğinden cinsel ilişki önerilmemektedir.
Hangi doğum kontrol yöntemi emziren annelere önerilir?
Emziren annelere en çok önerilen doğum kontrol yöntemi rahim içi araş uygulaması (ria) ve prezervatif kullanımıdır. Nadiren de olsa düşük doz hormon içeren oral kontraseptifler önerilebilir.
Doğum sonrası fiziksel aktivitelerde kısıtlama gerekir mi?
Anneler kendilerini fazla yormadan ufak yürüyüşler ve fazla yorucu olmayan işler yapabilir. Loğusalık dönemi bitimine kadar ağır yük kaldırılmamalı ve yorucu işlerden kaçınılmalıdır. Eğilip kalkarken dizlerden bükülerek eğilmeli ve direkt uzanarak yerden bir şey alınmamalıdır.
Loğusalık dönemi bitiminde kadın doğum doktorunuza kontrole gitmeniz gerekir. Bu kontrol esnasında tıbbi yönden herhangi bir sakınca yok ise doktorunuzun da önerisi ile fizik tedavi uzmanına danışarak doğum sonu egzersizleriniz hakkında bilgi alabilir ve başlayabilirsiniz.