Ünite 6
Para politikasının yürütülmesi
Para politikasının amaçları:

a)Fiyat istikrarı
b)Yüksek istihdam
c)İktisadi büyüme
d)Finansal piyasalarda istikrar
e)Faiz oranlarında istikrar
f )Döviz kurunda istikrar
Hedef kullanma stratejisi: Para politikası araçlarının amaçlar üzerindeki etkisinin gecikmeyle ortaya çıkması sorununu çöze bilmek amacıyla merkez bankaları tarafından kullanılan para politikası stratejisidir.


Not: bu konuyu kitaptan oku.*********
Sorular:
1)Özellikle 1970 lerde itibaren para politikasının birincil amacı olarak hangi konunun üzerinde durmuştur.
Cevap: fiyat istikrarı para politikasının birincil aşamasıdır.
2)Belirlediği ara hedef üzerinden doğrudan konturol gücü olmayan merkez bankasının kontrol etmek için seçtiği ve para politikası araçları ile doğrudan etkilene bilecek şekildeki değişkenlere ne ad verilir?
Cevap: rezervler ve gecelik faizler faaliyet hedefine örnek olmuştur.
3)Bir ara hedefin merkez bankasının para politikası önlemlerine ilişkin değişiklikler karşısında tepki vere bilmesi onun hangi seçim Kriterlerine uyduğu gösterir?
Cevap: kontrol edebilirlik denir.
4)Toplam talep (AD) eğrisinin beklenmedik bir şekilde yer değişmesini ifade eden dengesizliklere ne ad verilir?
Cevap: harcama dengesizliği denir.
5)Arz şokları nedeniyle yaşanan bir dengesizlik durumunda fiyat istikrarına dönük bir para politikası için ara hedef ve faaliyet ne olmalıdır?
Cevap: faiz oranıdır. Çünkü faiz oranının otonom harcama kalemleri üzerinde önemli etkisi vardır
6)Ekonomi tam istihdam konumundayken yaşanan işsizliğe ne ad verilir?
Cevap: doğal işsizlik dır.
7)Ekonomide fon fazlası olanlarla fon açığı bulunanların eşleşmesini tam olarak sağlamaya yönelik para politikasının amacı nedir?
Cevap: finansal piyasaların istikrarı dır.
8)Ekonomide hangi tür dengesizlik oluşması durumunda merkez bankası parasal büyüklükleri ya da faiz oranlarını hedefler?
Cevap: para arzı dengesizlikleri oluşması durumunda



9)Portföy dengesizliklerine sebep olan unsur nedir?
Cevap: sebep olan unsur para talebi eğrisi değişmeleridir.
Not: para arzı düşüşleri arz şokuna neden olmaz.
10)Fiyat istikrarının amaçlandığı bir para politikası stratejisinde dengesizliklerden hangisinde faiz oranı uygun bir ara hedef ve faaliyet hedefi olamaz?
Cevap: harcama dengesizliği
11)Merkez bankasının fiyat istikrarını amaçladığı ve faiz oranının hedeflediği bir ortamda iş dünyasının geleceğe ilişkin bekleyişleri olumlu ise nasıl bir strateji uygulanan miktardır?
Cevap: para arzının artırma



Özet
Para politikası yürütülürken alınan önlemlerin hangi amaçlara dönük olduğunu ve bu amaçlar arasında ki ilişki: para politikasının 6 adet amaç politikasından söz etmek mümkündür. Fiyat istikrarı yüksek, istihdam, iktisadi büyüme, finansal piyasalarda istikrar, faiz oranlarında istikrar ve döviz kurunda istikrar.
Merkez bankası para politikasını yürütürken hedefi söz konusu amaçları gerçekleştirecek şekilde elindeki araçları kullanmaktır. Merkez bankası birbiri ile ilişkili olan amaçları gerçekleştirmede başarı sağlaya bilir. Ancak merkez bankası tüm araçlar kadar bu kadar şanslı değildir ve para politikasının bazı amaçları birbiri ile çelişki içerisindedir.
Merkez bankasının para politikası amaçlarına ulaşmaya çalışırken karşılaştığı bir diğer sorun bu amaçlar üzerinde doğrudan bir kontrol gücünün olmamasıdır. Merkez bankaları bu sorunu çözebilmek ve para politikasının amaçlarına ulaşmasını sağlamak amacıyla son yıllarda daha önem kazanan ve “hedef kullanma stratejisi” diye adlandırılan bir uygulamaya yönelmektedir.
Para politikasının yürütülmesinde hedefleme stratejisinin temel özellikleri: para politikası araçlarının amaç üzerindeki etkisinin gecikmeyle ortaya çıkması sorunu çöze bilmek amacıyla merkez bankaları tarafından kullanılan para politikası stratejisi hedef kullanımı olarak adlandırılır.
Merkez bankası para politikası amaçlarını belirledikten sonra bu amaç üzerine direk olarak etkili olan değişkenleri kontrol etmek amacı ile belirler. Söz konusu değişkenler para politikasının ara hedefi olarak adlandırılır. Belirlediği ara hedef üzerindeki doğrudan kontrol gücü olmayan merkez bankası kontrol etmek amacı ile diğer bir değişken seçer ve bu hedef faaliyet hedefi olarak adlandırılır.
Hedef stratejisinde neden parasal büyüklükler ve faiz oranları arasında bir tercih yapılması gerektiği: ara hedef ve faaliyet hedef olarak kullanıla bilecek değişkenler genel bir bakış açısı ile iki grupta toplana bilir. Parasal büyüklükler ve faiz oranları. Merkez bankaları ara hedef ve faaliyet hedefi olarak bu iki gruptan birini tercih etmek durumundadır. Hem parasal büyüklükleri hem de faiz oranları aynı anda ara hedef veya faaliyet hedef olarak kullanılmazlar.
Merkez bankası ara hedefin hangi değişken olacağına karar verirken öncelikle seçeceği ara hedefin ölçüle bilir kontrol edile bilir ve amaç üzerindeki etkisinin belirlene bilir olmasına özen göstermelidir. Aynı Kriterler faaliyet hedefinin seçimi içinde geçerlidir.
Hangi ekonomik koşullarda hangi değişkenlerin hedef olarak kullanılmasında uygun olacağını açıklaya bilmek: ekonomide yaşanacak dengesizliklere göre kısa dönemde ara hedef ve faaliyet hedef olarak kullana bilecek değişkenler farklılaşmaktadır. Bir harcama dengesizliğine uygun ara hedef ve faaliyet hedefi parasal büyüklükte dir. Ekonomide dengesizlikler arz yönlü dengesizlik ise faiz oranına uygun ara hedef ve faaliyet hedef durumundadır. Parasal sektörden kaynaklanan bir Portföy dengesizliği nedeni ile ekonomide istikrarsızlık söz konusu ise ara hedef ve faaliyet hedefi olarak kullanımı önerilen değişken yine faiz oranıdır. Ekonomide dengesizliğin nedeni para arzı değişlikleri ise merkez bankası ara hedef ve faaliyet hedefi olarak para arzını ya da faiz oranını kullanıla bilir.